Hayatımızı etkileyen ve değiştiren stres hormonlarının başında dopamin gelir. Stres hormonları, beynin ödüllendirici yiyeceklere karşı duyarlılığını artırarak şekerli ve yağlı yiyeceklerin normalden daha tatmin edici hissettirmesine neden olabilir.
Dopamin, ödüllendirilmiş hissetmemize yardımcı olan ve keyifli davranışları tekrarlamamızı teşvik eden bir beyin kimyasal maddesidir.
Belirli dopamin algaçlarının etkinliği, kalori alımını ve son derece lezzetli yiyeceklere olan tercihi artırır.
Başka yönden iştah hormonları da devreye girer.
Stresli yeme alışkanlıklarına neden olan leptin, insülin ve bazı metabolik sinyaller gibi hormonların stres dönemlerinde rahatlatıcı yiyeceklere duyulan isteği artırır.
Vücudumuz, açlık-tokluk hormonlarının dengesi ile yoluna devam eder.
Açlık hormonu, mide boşken salgılanır ve beyne iştahı ve besin alımını artırması için sinyal gönderir.
Tokluk hormonu ise yağ hücreleri tarafından üretilir ve vücudun yeterli enerji depoladığını beyne iletir.
Hepimizin adını sık duyduğu insülin ise; kan şekerinin kan dolaşımından hücrelere taşınmasına ve enerji veya depolama için kullanılmasına yardımcı olur.
Ayrıca yağ depolanmasını teşvik etmede ve kan şekeri seviyelerini düzenlemede rol oynar.
Birincil stres hormonu kortizol dengemizi bozabilir.
Kortizol seviyesindeki sürekli yükseliş, iştahı, yüksek yağlı ve yüksek şekerli yiyeceklere olan isteği ve özellikle karın bölgesinde yağ depolanmasını artırabilir.
Uzun süreli stres altında, insülin ve tokluk hormonunun iştah ve diğer hormon aktivitesi üzerindeki normal engelleyici etkileri bozulur; bu da aşırı yemeye ve karın bölgesinde yağ birikimine katkıda bulunur.
STRESSAVARLIK
Uzun süreli stresli hâlimiz, bizi son derece lezzetli yiyeceklere olan isteği artırabileceği gibi, zamanla şişmanlamaya, kan şekeri yükselmelerine ve kolesterol artışına da etkileyebilir.
Abur cubura yönelim irademiz dışında olabilir ama sadece irade eksikliği ile açıklanmaz.
Vücudumuzdaki hormonal değişikliklerden kaynaklandığını anlamak, daha sağlıklı seçimlere yönelmemize yardımcı olabilir.
Stresli durumlarda benim uyguladığım formül; bir kase tava yoğurdu ve ilaveten evde meyve reçellerinden bir iki dane veya bir tatlı kaşığı pekmezle arzumu gidermeye çalışıyorum.
Nefes egzersizleri, yürüyüş yapmak ve hatta öyle ki; sevdiklerinizle vakit geçirmek gibi stresi yönetmenin başka yollarını bulmak ve uygulamak hem beden hem de ruhsal sağlığı destekleyebilir.
Stresin farkında olarak, stres ve yiyecek istekleri arasındaki bağlantıyı fark ederek, uzun vadede bize fayda sağlayacak daha sağlıklı stresle başa çıkma yolları geliştirebiliriz.
Stressiz bir hayat herkese lazım.
Next