Garzan Çayı kıyısındaki Şeyh Evinda Ziyaretgahı’nın yeniden inşası ve temel atma töreni geride kaldı. Ezidi toplumunun hafızasında derin izleri olan bin yıllık mabedin restorasyon projesinde iki değerli akademisyenin imzası var. Harran Üniversitesi Arkeoloji Bölümü’nden Prof. Dr. Birgül Açıkyıldız ve mimar Sevdet Acar, bu önemli çalışmada büyük emek verdi.

Birkaç gündür yazdığımız, ancak yazmakta yine yarar gördüğümüz önemli bir konu var. Garzan Çayı kıyısındaki Şeyh Evinda Ziyaretgahı’nın yeniden inşası ve temel atma töreni geride kaldı. Törende Bakan düzeyinde üst düzey bürokratlar da yer almıştı. Dünkü haberlerde Şeyh Evinda Ziyaretgahı’nın yeniden inşası ve temel atma töreni yankı uyandırmıştı.

TARİHİ BİR GÜN...

Ezidi toplumunun, bizlerin bir parçası olan hemşehrilerimizin bugüne kadar uğradıkları haksızlıklar ve mağduriyetlerinin giderilmesiyle ilgili, her düşünce, her adım ve yapılan her çalışmanın çok değerli olduğuna inandığımızdan dolayı yazıya, tarihi bir gün ara başlığını koyduk.

Önemli konuklar, bin yıllık Şeyh Evinda Mabedi’nin restorasyonu çalışmasının başlangıcı olan temel atma töreninde buluşmuştu. Bu mabet, Ezidi toplumunun hafızasında hiç silinmeyen derin izler bırakan ve hüzün duygusu yaratan bir yerdi.

Uzun yıllardır kaderine terk edilen bu ziyaretgah yeniden ayağa kaldırılacak artık.

170 gün gibi bir sürede ziyaretgaha yine bu renkli toplumun fertleri gelip ziyaretlerini yapabilecek.

Bugün bu haberi ve makaleyi yazmak bize çok heyecan ve mutluluk verdi.

Her türlü mağduriyetin telafi edilmesine yönelik her adım, bizim gibi herkesi mutlu kılacağına inanıyoruz.

Dinsel ve tarihsel önemdeki bu mabet sayesinde beklediğimiz O tersine dönüşü hızlandıracağına inanıyoruz.

GÜZEL GELECEK UMUDU ARTIRDI

Batman-Siirt il sınırına doğru yol aldığınızda Garzan Çayı sessiz ve derinden aktığını görüyorsunuz. Garzan Vadisi’nde kurşuni renkte akan akarsuyun yanı başında yıllardır kaderine terk edilen ve Ezidi toplumunun inanç özgürlüğü ve kültürel mirasının kutsal mirası SSS olan mabet, birkaç yıldır Batman’ın gündemindeydi.

Ezidi toplumunun önemli mekanını Cemil Ekinci ve ailesi yıllarca korumaya çalışmıştı.

Onlar da 80 darbesiyle beraber Avrupa’ya göç edince o mabet kaderine terk edildi yıkıla yıkıla geride birkaç sütun ve birkaç taş kaldı ne yazık ki.

Son 30 yılda Ezidiler, toprak hasretiyle yaşadı durdu.

Köylerindeki bazı baskılar, yaşanan olumsuzluklar ve davalar onları uzun bir süre topraklarından uzak tutmuştu.

Ancak son süreç Ezidiler’İn de güzel gelecek umudunu arttırdı.

Herkes Ezidi toplumunun hayalindeki ziyaretgahları ve inançlarını tekrar topraklarında sürdürmeye yönelik atılan her adımı, çalışmayı ve hazırlanan projelere büyük bir destek verdi.

Bizler de elimizden geldiği kadar bu destekleri duyulur kılmaya çalıştık.

Birkaç yıl önce Batman yöresindeki Ezidi mezarlıklarının çevresinin düzenlenmesi, bazı mezar taşlarının elden geçirilmesi kuşkusuz Ezİdi toplumu ve özellikle Avrupa’daki Ezidiler için bir umut ışığı olmuştu.

Ardından Ezidi’lerin Garzan Çayı kenarındaki bin yıllık Şeyh Evinda Ziyaretgahı’nın yeniden inşası ve temel atma töreni gerçekleşti.

Bu proje, birkaç yıl önce Batman’da göreve başlayan Vali ve Belediye Başkan Vekili Ekrem Canalp’ın özel önem verdiği projelerden biri olmuştu.

Vali Canalp, göreve başladığında Ezidi toplumu kendisini ziyaret etmiş ve Şeyh Evinda Ziyaretgahı’nın restorasyonu için destek istemişti.

Bu destekler sadece Batman’la sınırlı kalmadı.

Batman Milletvekili Ferhat Nasıroğlu, Vali Ekrem Canalp ve Kültür ve Turizm Bakanlığı’nın hazırladığı Şeyh Evinda ziyaretgahının restorasyon inşası için artık zemin hazırdı ve beklenen gerçekleşti.

Geçen süreç içerisinde hükümetin eski bakanlarının da içinde bulunduğu heyetin Almanya ve Ankara’da yaptığı görüşmeler bu önemli projeyi hızlandırmıştı.

İKİ AKADEMİSYENİN EMEĞİ

Şeyh Evinda ziyaretgahının yeniden inşası ve restorasyon projesinde iki akademisyenin önemli emeği var.

Prof. Dr. Birgül Açıkyıldız, aslen Karslı, halen Harran Üniversitesi Arkeoloji Bölümü’nde görev yapıyor. Akyıldız, Ezidi kültürel mirası üzerine araştırmalar yapan değerli bir akademisyen.

Ezidi toplumu araştırma ve kitapları bulunan Prof. Dr. Birgül Açıkyıldız, mimar Sevdet Acar’la kafa kafaya vererek Şeyh Evinda Ziyaretgahı’nın restorasyonunu aslına uygun yapmak için büyük emek vermiş.

Bir akademisyen ve bir mimarın birlikte çalışması az rastlanan bir durum olduğunu belirtmeliyiz.

Çünkü böylesi ortak bir çalışma o mabedin bütün bağlarıyla gerçek ruhunu ortaya çıkaracaktır. Biz de Batman Çağdaş olarak çalışmalarında üstün başarılar diliyoruz.

Temel atma töreni öncesinde sohbet ettiğimiz iki değerli akademisyen, Ezidi toplumu için önemli olan Şeyh Evinda’nın tekrar ayağa kaldırması olduğunu belirttiler.

Duyumlarımızdan bu iki değerli akademisyenin bu konuda büyük çaba gösterdiklerini biliyoruz.

Restorasyonu yapılacak olan Şeyh Evinda’nın geçmişe dair ne kadar fotoğrafı varsa derlenmiş, toparlanmış ve aslına uygun şekilde hayata geçirilmiş.

İşte bu coğrafyanın yetiştirdiği böyle örnek akademisyenler de var.

Yine sohbet ettiğimiz Ezidi toplumunun Diyanet reisi Mir Hazım Tahsin’in Batman’da verdiği mesajlar çok anlamlıydı.

“Daha önce de iki kez Batman’a gelmiştim. Batman, yüzyıllar önce atalarımızın, büyüklerimizin ayak bastığı yer; kültürümüz ve dinsel izlerimizin ‘Zeva’ dediğimiz bölgede de bazı ziyaretgahlarımızın izleri var. Bugün Batman tarihi bir güne ev sahipliği yaptı ve biz Şeyh Evinda Ziyaretgahı’nın restorasyonunu bir dönüm tarihi olarak görüyoruz. Bu önemli çalışmada emeği geçen herkesi kutluyor ve teşekkür ediyorum. Teşekkür ediyorum, bizler tüm bölgeyi bir parçamız ve bizlerin de onların parçası olduğumuza inanıyoruz. Aynı zamanda Avrupa’daki Ezidi toplumumuzun topraklarımıza dönmesini beklediğimizi eklemek isterim.”

Ezidi Kültürü ve Halklar Merkezi yöneticilerinden Şahap Dağ da Şeyh Evinda Ziyaretgah’ının yeniden ayağa kaldırılmasının yalnızca bir yapının inşasının olmadığını söylüyordu ve ekliyordu: “ Bu proje Ezidi inancına duyulan saygının ortak kültürel mirasın korunması ve toplumsal barışın güçlendirilmesinin önemli bir göstergesidir. Bu olumlu yaklaşımın bölgedeki diğer Ezidi kutsal mekanların da korunmasına ve restore edilmesine örnek olmasını temenni ediyoruz.”

Avrupa’da yaklaşık 300-350 bin civarında Ezidi yaşıyor. Ezidi toplumu daha çok Almanya, İngiltere, İsveç, Norveç, Finlandiya, Danimarka, Fransa, Belçika ve Hollanda ülkeleri başta olmak üzere Avrupa’nın tüm ülkelerinde yaşamını sürdürüyor. Bu zengin topluluk arasında Profesör, doktor, avukat, öğretmen, sosyolog ve ekonomist gibi değişik alanlarda faaliyet gösteren başarılı akademisyen, siyasetçi, kamu görevlisi, iş insanı, girişimci ve yatırımcının da bulunduğu güçlü bir diasporaya sahip. İşte bu zengin topluluğun kültür ve inançlarını muhafaza ederek doğdukları bu topraklara geri dönüşlerini ve vatanlarıyla bağlarını daha da güçlendirmek gerek.

Şimdi tersine dönüşün tam zamanı.

Özetle, Ezidilerin bin yıllık mabedi olan Şeyh Evinda Ziyaretgahı’nın restorasyonu Ezidi toplumu için büyük bir umut ışığı oldu.

Sağlıkla kalın, Batman Çağdaş’la kalın.