İnsan, toplum ve milletlerin yaşamlarında temizlik, medeniyetin bir göstergesidir. Her ne kadar dış temizlik kadar insanın iç temizliği yani ruhsal güzelliği de önemli olsa da bunu gerçekleştirmek daha çok kişinin kendi iç dünyasına kalmış bir durumdur.

            Toplu yaşam alanlarında, özellikle okul, hastane, toplu ulaşım araçları, sokak ve mahallelerde temizlik daha çok ön plana çıkmaktadır. Çünkü bu tür ortamlarda hastalıklar daha kolay yayılmaktadır.

            Okullarımızda da en büyük sorun şüphesiz temizlik sorunudur. 900 öğrenci kapasiteli bir okulda 2500 öğrenci öğrenim görüyorsa, bunların kullanacakları mekânları temizleyecek temizlik elemanları sayıca yetersizse ya da sayı olarak yeterli oldukları halde işlerini yapma konusunda yetersiz kalıyorlarsa büyük gayretlerle ve fedakârlıklarla yapılan temizlik kampanyaları ne kadar amacına ulaşır diye sorgulamak gerekir. Tabii eğer bu kampanyalar popülizm amacıyla yapılmıyorsa.

            Temizlik kampanyaları ile okullarımıza bu alanda bir katkı sağlandığı bir gerçek. Özellikle iyi eğitim liderlerinin yönettiği okullarımızda temizlik için olumlu bir katkı sağlanmıştır. Bu bağlamda temizlik konusunda kıt imkânlarla bile olsa azami gayreti göstererek okulunu en iyi şekilde temiz tutan yöneticileri de tebrik etmek gerekir. Ancak daha önce bu konularda duyarsız olan yöneticilerin bulunduğu kurumlarımızda ise değişen pek bir şeyin olmadığı da maalesef bir gerçektir.

            Temizlik malzemesi dağıtmakla bir süre okulun iç mekânlarının, lavabolarının temizliğine katkıda bulunabilirsiniz. Ancak okulu bu konuda ayakta tutacak, temizliğin önemine inanmış, okulun lavabo ve tuvaletlerini en az evinin lavabo ve tuvaleti kadar temiz tutmayı hedeflemiş okul yöneticileriniz olmadığı sürece bu konuda bir mesafe almanız mümkün değildir.

            Öncelikle okullarımızın yardımcı hizmetli ve temizlik elemanı sorununun çözümlenmesi gerekir. Birçok okulda özellikle sınıfların iç temizliği öğretmen ve öğrencilerin katkısı ile sağlanmaktadır. Temizlik derken sadece yere atılan kâğıtların toplanması anlaşılmamalıdır. Temiz bir ortamda eğitim görmek için her sınıfın haftada en az bir kez yıkanması veya deterjanla paspas çekilmesini kastediyorum. Bu konuda okullarımızın halinin hiç de iç acıcı olmadığını özellikle vurgulamak gerekir.

            Temizliği etkileyen diğer husus da okulun bahçe ve çevre temizliğidir. Birçok okulumuzda özellikle kış aylarında dışarıdan ve bahçenin toprak kısımlarından içeriye adeta çamur taşınmakta, içeride kuruyan çamur, toz ve toprak olarak sınıf ve koridorlara yığılmaktadır. Bu ortamdaki tozların da solunum yolu enfeksiyonlarına yol açtığı da hepimizin malumudur. Dolayısıyla bunun önüne geçmek için okulların çevresinin temiz tutulmasının sağlanması konusunda gerekli çalışmaların yapılması gerekmektedir.

            Okul bahçeleri de bundan farksız değildir. Gelişigüzel dizilmiş, etrafı çöpten geçilmeyen,  kirli çöp konteynırlarının okul bahçelerine verdikleri kirli görüntü herhalde eğitim kurumlarına yakışmayan bir görüntüdür. Çoğu okulun bahçesinde bir çöp kutusu bile bulmak imkânsız. Dolaysıyla teneffüslerde öğrencilerin attıkları çöpler bahçe ortasında sergilenmektedir.

            Çöplerin ayrıştırılarak toplanmasından vazgeçtik. Okulun genelindeki çöp bidonları ve çöp kutularının içine çöp poşeti bırakılmadan kullanılmaları da ayrı bir facia. Oysa ki bu konudaki eğitimi şimdi kazandıramazsak ne zaman kazandıracağız? Bu konuda bir dereceye gelmiş okullarımız olmakla birlikte, bunların sayısı bir elin parmak sayısını geçmez.

            Aynı şekilde okul kantinlerinin çevresi ve içleri de ciddi anlamda kontrol edilmesi gereken yerlerdir. Temizlik kurallarına uymadan hazırlanan yiyecekler çocukların sağlığını olumsuz etkilemektedir. Kantin çalıştırıcılarının üst-baş temizlikleri, eldiven kullanıp kullanmadıkları, önlük takıp takmadıkları da kontrol edilmesi gereken konuların başında gelmektedir.

            Sağlıklı nesiller için sağlıklı ortamlar oluşturmak zorundayız. Yılda milyarlarca lirayı sağlık alanına harcamak herhalde marifet değildir. Bir çok hastalığın önüne geçilmesi basit yöntemlerle mümkündür. Toplum ve idareciler olarak bu konudaki sorumluluğumuzu yerine getirmek zorundayız.