10 Ocak ülkemizde çalışan gazeteciler günü olarak kutlanmaktadır. Bu gün aslında 1961 anayasasında gazeteciler lehine konulan maddelerden dolayı Çalışan Gazeteciler Bayramı olarak kabul edilmiş ise de 12 Mart askeri darbesinden sonra “bayram” “gün” olarak kutlanmaya başlanmıştır.

Türkiye’de basın özgürlüğü 1982 anayasasının 27. Maddesinde şöyle düzenlenmiştir.


“Basın ve yayın hürriyeti
Madde 27- (1) Basın hürdür, sansür edilemez.
(2) Basın hürriyeti 26 ncı maddenin üçüncü fıkrasında belirtilen sebeplerle sınırlanabilir.
(3) Yargılamanın amacına uygun olarak yerine getirilmesi için kanunla belirtilecek sınırlar içinde hâkim tarafından verilen kararlar saklı kalmak üzere, olaylar hakkında yayın yasağı konulamaz.
(4) Süreli veya süresiz yayın yapmak ve bu amaçla basımevi kurmak, önceden izin alma ve malî teminat yatırma şartına bağlanamaz.
(5) Kanuna uygun şekilde basın işletmesi olarak kurulan basımevi ve eklentileri ile basın araçları, suç aleti olduğu gerekçesiyle zapt ve müsadere edilemez veya işletilmekten alıkonulamaz. Süreli veya süresiz yayınların suç soruşturma veya kovuşturması sebebiyle zapt ve müsaderesinde genel hükümler uygulanır.
(6) Süreli yayınların çıkarılması, yayın şartları, malî kaynakları ve gazetecilik mesleği ile ilgili esaslar kanunla düzenlenir. Kanunla haber, düşünce ve kanaatlerin serbestçe yayınlanmasını engelleyici veya zorlaştırıcı şartlar konulamaz.
(7) Süreli ve süresiz yayınlar hâkim kararıyla, gecikmesinde sakınca bulunan hallerde ise kanunun yetkili kıldığı merciin emriyle toplatılabilir. Toplatma kararı veren yetkili merci, bu kararını en geç yirmi dört saat içinde yetkili hâkime bildirir. Hâkim bu kararı en geç kırk sekiz saat içinde onaylamazsa, toplatma kararı hükümsüz sayılır. Süreli yayınların durdurulması da aynı hükümlere tâbidir; ancak bu yayınların kapatılması sadece mahkeme kararıyla mümkündür. Toplatma, durdurma ve kapatmaya ilişkin şartlar ile usul ve esaslar kanunla düzenlenir.
(8) Masumiyet karinesinin ihlâline yönelik yayın yapılamaz.
(9) Düzeltme ve cevap hakkı, ancak kişinin haysiyet ve şerefine dokunulması veya kendileriyle ilgili gerçeğe aykırı yayınlar yapılması hallerinde tanınır. Düzeltme ve cevap yayınlanmazsa, yayınlanmasının gerekip gerekmediğine, hâkim tarafından ilgilinin müracaat tarihinden itibaren en geç yedi gün içinde karar verilir.
(10) Radyo ve televizyon istasyonları kurmak ve işletmek, kanunla düzenlenecek şartlar çerçevesinde serbesttir.
(11) Devletçe kamu tüzelkişiliği olarak kurulan radyo ve televizyon kurumu ile kamu tüzelkişilerinden yardım gören haber ajanslarının ve radyo ve televizyon yayınlarını denetleyen kurumun özerkliği ve tarafsızlığı esastır.”


Çalışan Gazeteciler günü münasebeti dolayısıyla değişik kesimlerden kutlama mesajları geldi. Bunlardan biri de cumhurbaşkanlığı makamına aitti. Açıklamada cumhurbaşkanı şunları aktarmaktadır.


“Medya bağımsız olmalıdır, basında çalışanlar, gazeteciler, haberciler ne derece özgür olursa, ülkenin demokrasisi de o denli güçlü olur. Fakat basının özgürlüğü, hiçbir zaman sorumsuzluk olarak da algılanmamalıdır. Aslolan halkın tarafsız ve doğru biçimde haber alabilmesinin sağlanmasıdır. Demokratikleşme ve şeffaflaşma politikalarında kilit rol oynayan basının, meslek ahlakına, tarafsızlık ilkesine, kişi hak ve özgürlüklerine saygı göstermesi, eleştirilerinde yapıcı bir tutum sergilemesi, vatandaşlarımızın haber alma ve bilgi edinme ihtiyacının da doğru biçimde karşılanmasına vesile olacaktır. Türk basın tarihi, sayısız başarılara imza atarken, maalesef ‘fikrin namusu’nu zedeleyen, kendi bağımsızlığını hiçe sayan, ülke demokrasisini sekteye uğratan uygulamalara destek veren yayınlara da sahne olmuştur.”

Özgürlük için basın grubu çalışmalarından derlenen rapora göre ülkemizde en az 31 gazeteci tutuklu bulunmaktadır. Dava açılan gazeteci sayısı ise geçen sene 157 kişi. Bu verilere göre tutuklu olan gazeteciler şunlar:


1– Ali Konar, Azadiya Welat Gazetesi temsilcisi, Malatya E Tipi Cezaevi

2– Cengiz Doğan, Azadiya Welat Gazetesi Nusaybin muhabiri, Mardin E Tipi Cezaevi

3– Cüneyt Hacıoğlu, Dicle Haber Ajansı (DİHA) Şırnak muhabiri, Şırnak Cezaevi

4– Ensar Tunca, Azadiya Welat Gazetesi Iğdır muhabiri, Iğdır Kapalı Cezaevi

5– Erdal Süsem, Eylül Dergisi Editörü, Edirne F Tipi Cezaevi

6– Erol Zavar, Odak Dergisi sahibi ve yazı İşleri Müdürü, Şaír, Sincan 1 No’lu F Tipi Cezaevi, Ankara

7– Faysal Tunç, Dicle Haber Ajansı (DİHA) Şırnak muhabiri, Rize–Kalkandere L Tipi Cezaevi

8– Ferhat Çiftçi, Azadiya Welat Gazetesi Gaziantep Temsilcisi, Gaziantep H Tipi Cezaevi

9– Gültekin Avcı, Bugün Gazetesí Yazarı, Silivri Cezaevi

10– Hamit Duman (Dilbahar), Azadiya Welat Gazetesi Yazarı, Erzurum E Tipi Cezaevi

11– Hatice Duman, Atılım Gazetesi Sahibi ve Yazı İşleri Müdürü, Bakırköy Kadın Kapalı Cezaevi, İstanbul

12– Hidayet Karaca, Samanyolu Yayın Grubu Başkanı, Silivri Cezaevi

13– Kamuran Sunbat, Dice Haber Ajansı (DİHA) Çukurova eskí muhabiri, Antep H Tipi Cezaevi

14– Kenan Karavil, Radyo Dünya Yayın Yönetmeni, Adana Kürkçüler F Tipi Cezaevi

15– Mehmet Baransu, Taraf Gazetesi Yazarı, Silivri Cezaevi

16– Mikail Barut, Özgür Halk Dergisi Editörü, Silivri 2 No’lu L Tipi Cezaevi

17– Miktat Algül, Mezitli FM Genel Yayın Koordinatörü, Osmaniye T Tipi Kapalı Cezaevi

18– Mustafa Gök, Ekmek ve Adalet Dergisi Ankara Temsilcisi, Tekírdağ 2 No’lu F Tipi Cezaevi

19– Nuri Yeşil, Azadiya Welat Gazetesi Tunceli Temsilcisi, Maraş–Elbistan E Tipi Cezaevi

20– Ömer Gül, Dicle Haber Ajansı Bursa muhabiri, Bursa E Tipi Cezaevi

21– Sami Tunca, Mücadele Birliği Dergisi Yazi İşleri Müdürü, Tekirdağ 1 No’lu F Tipi Cezaevi

22– Sevcan Atak, Özgür Halk Dergisi Editörü, İzmir Şakran Kadın Kapalı Cezaevi

23– Seyithan Akyüz, Azadiya Welat Gazetesi Adana Temsilcisi, İsparta E Tipi Cezaevi

24– Şahabettin Demir, Dicle Haber Ajansı (DİHA) Van Muhabiri, Erzurum Oltu T Tipi Cezaevi

25– Tahsin Sağaltacı, Yürüyüş Dergisi muhabiri, Metris Cezaevi İstanbul

26– Ufuk Erhan, Gelecek Gazetesi muhabiri, Maltepe Cezaevi İstanbul

27– Muhammed Resul, Více News yerel muhabiri, Adana Kürkçüler Cezaevi

28– Cevheri Güven, Nokta Dergisi Genel Yayın Yönetmeni, Silivri Cezaevi

29– Murat Çapan, Nokta Dergisi Sorumlu Yazı İşleri Müdürü, Silivri Cezaevi

30– Can Dündar, Cumhuriyet Gazetesi Genel Yayın Yönetmeni, Silivri Cezaevi

31– Erdem Gül, Cumhuriyet Gazetesi Ankara Temsilcisi, Silivri Cezaevi


 Ne demişti sayın cumhurbaşkanı: “Medya bağımsız olmalıdır, basında çalışanlar, gazeteciler, haberciler ne derece özgür olursa, ülkenin demokrasisi de o denli güçlü olur.”