Derler ki; “can boğazdan gelir, evet ama; aynı zamanda gidebilir de!”

Ramazan ayında en büyük sağlık sorunu kan şekeri kontrolüdür.

KAN ŞEKERİNİ YÜKSELTEN

ŞEKERSİZ YİYECEKLER VE İÇECEKLER

Ramazan ayı oruç ayı. uzun bir açlıktan sonra iftar vakti.

İftarda ölçülü yemek esas olsa da tıka basa yemek de var.

Hele şekerliler; baklava, çeşit çeşit tatlılar.

Bu nedenle kan şekerini yükselten (ve yükseltmeyen) yiyeceklerin farkına varmalı.

Kan şekeri seviyenizi kontrol altında tutmak, özellikle bu sürece yeni başladıysanız, yapılması ve yapılmaması gerekenler ve hangi yiyecekleri yemeli veya yememeli arasında karmaşık bir durum gibi gelebilir.

KAN ŞEKERİNİ YÜKSELTEN YİYECEKLER

Ancak dikkat edenler bile, kan şekerini yükselten bazı yiyecek ve içecekleri gözden kaçırabilir.

Soframıza koyduğumuz kan şekerini yükselten şekersiz yiyecekler ve içecekler diye pazarlananlar bile vardır.

Etikette "şekersiz" veya "şeker ilavesiz" yazsa bile, kan şekeri seviyenizi etkileyebilecek bileşenler olabilir.

Yapay tatlandırıcılar: Bazı şeker ikameleri az veya hiç kalori içermez ve kan şekerini etkilemez.

Bunlar sukraloz, aspartam, sakarin gibi bileşikler.

Diğer yüksek karbonhidratlı malzemeler:

Şekersiz kurabiyeler ve diğer unlu mamuller şeker içermeyebilir, ancak kan şekerini etkileyebilecek un gibi malzemeler içerebilirler.

Yiyecek veya içecek hazırlamak için eklediğiniz malzemeler:

Mesela şekersiz puding yapayım derken aslında süt ekliyorsunuz ve süt karbonhidrat içeriyor.

Bu da kan şekerinizi etkileyebilir.

KAN ŞEKERİNİ YÜKSELTEN İÇECEKLER

Kan şekerini hızla yükseltebilen içeceklerde, basit değişiklikler yapılabilir.

Kahve çeşitleri: Sade kahvenin kendi başına kan şekerini yükseltebilecek karbonhidrat içermemesine rağmen, kahve siparişinizdeki diğer malzemeler (basit bir lattedeki sütten, daha karmaşık karışımlardaki aromalı şuruplara kadar) kan şekerini yükseltebilir.

Meyve suları ve smoothie'ler: Meyveler bütün hallerinde sindirimi zaman alan lif içerir.

Bu, kan şekerinde hızlı bir yükselmeyi önleyebilir.

Ancak aynı durum meyve suları için geçerli değildir.

Yiyecekleri, özellikle meyve gibi şeyleri ne kadar çok işlemden geçirilirse, o kadar az lifli olur.

Mesela küçük bir bütün elma lif zenginidir.

Elmayı alıp elma püresi haline getirirsek lif oranı azalır.

Hele bunu alıp elma suyuna dönüştürürsek, geriye hiç lifi kalmaz denilebilir.

Kafein. Bazı diyabet hastalarında, kahve ve gazlı içecekler gibi kafein içeren içecekler, ilave şeker içermeseler bile kan şekerini yükseltebilir.

En sık sorulan sorulardan biri de;

KAHVALTIYI ATLAMAK KAN ŞEKERİNİ YÜKSELTEBİLİR Mİ?

Sabah kahvaltısını atlamanın öğle ve akşam yemeklerinden sonra kan şekerini artırabileceği belirtilmiştir.

Ayrıca, susuz kalmak genel kan hacminizin azalmasına ve dolayısıyla kandaki şeker miktarının yoğunlaşmasına yol açar.

O nedenle Ramazan ayında sahurda dikkatli yemek gerekir.

KAN ŞEKERİNİ YÜKSELTMEYEN YİYECEKLER

Bu gruptaki yiyeceklerin çoğu

"kuralın istisnaları" kategorisine girer.

Bu, kaçınmanız gerektiğini düşündüğünüz yiyecek gruplarında olsalar bile daha sağlıklı seçenekler oldukları anlamına geliyor.

Tam tahıllı pirinç, makarna ve ekmek mesela.

Kaçınılması gereken yiyecekleri düşünürken, herkesin aklına otomatik olarak ekmekler, tahıllar, pirinç, makarna gibi şeyler gelir.

Elbette bu doğru; bunlar kan şekerini yükseltiyor.

Ancak beyaz pirinç, esmer pirince göre kan şekerini biraz daha hızlı yükseltebilir.

Beyaz pirinç yerine kahverengi pirinç, rafine unla yapılanlar yerine tam buğday, makarna ve ekmekler tercih edilmeli.

Bu daha az işlenmiş seçenekler, liflerinin daha fazlasını koruyarak kan şekeri üzerindeki etkiyi azaltabilir.

Mümkün tam tahıllı ürünleri yemekte yarar var.

Peynir: Kahvaltının ve sahur öğününün vazgeçilmezidir.

Süt ürünleri grubunda da istisnalar var.

Bütün süt ürünleri aynı etkiyi göstermez.

Süt ve yoğurt, kan şekerini yükseltecek başlıca gıdalardır. mesela peynirler, karbonhidrat bakımından düşük ve protein bakımından yüksek oldukları için, karbonhidrat bakımından daha zengin olan süt ve yoğurda kıyasla kan şekeri üzerinde çok az etkiye sahiptirler.

YEMEKLERDEN SONRA KAN ŞEKERİNDE

ANİ YÜKSELMELERİ ÖNLEYEBİLMEK?

Kan şekerindeki ani yükselmeleri önlemenin bir yolu yiyecek değişikliği değil, kan şekerinde ani yükselmeye neden olabilecek yiyeceklerin etkisini azaltmaya yönelik bir stratejidir.

Elinde kan ölçüm cihazı ile dolaşan kişilerin şikayeti genellikle “Ah sorma doktor, baklavayı kaçırdım ve kan şekerim aniden yükseldi.

Bunu nasıl kontrol altına alabilirim veya bu ani yükselişi nasıl azaltabilirim?'" diye soranlar oluyor.

Aynı yemek sofrasında başka neler yediğinize bakmak ve protein ile kalp sağlığına faydalı yağlar bulunmasına dikkat etmek gerekir.

Bu besinlerin sindirimi daha uzun sürdüğü için kan şekerindeki yükselişi yavaşlatmaya yardımcı olabilirler.

Her ne olursa olsun, her zaman olduğu gibi, yemek yerken dengeye, çeşitliliğe ve porsiyon miktarına dikkat etmeli.

Yiyeceklerin azı karar, çoğu zarar derler.

Yine denir ki;” can boğazdan gelir, xevet ama; aynı zamanda gidebilir de!”