Batman Gastronomi fuarının son günü.

Anadolu’nun lezzet durakları Batman’da.

Erzurum, Bolu, Kastamonu, Adana…

Bin bir çeşit gıda ürünü.

Sıra sıra yöresel mutfak standları.

Kebap köşelerinden dumanlar tüter,

Hoş bir koku yayılır çevreye.

Tatlılar, pestiller, kömeler,

sucuklar,peynirler,kebaplar…

İnsanların gözü de doydu, gönlü de…

Fuarda en çok ilgi kebaplara ve

Peynir çeşitlerine.

BATMAN’IN BİDON PEYNİRLERİ NEREDE?

30 yıl kadar öncesi bahar ayları,

peynir pazarı kurulurdu Batmanda.

Göçerler sütlerden peynir yapar,

salamura peynirler pazara getirilir.

İnsanlar ihtiyacı kadar alıp

Bidonlara basar ve

soğuk hava deposuna verirdi.

Güz ayları gelince bidonlar açılır.

Peynirler sofraya gelirdi.

Peynir yapmak bir sanattır.

Peynir deyince;

Tuz düşünülür.

İkincisi ise yağ.

Ve tabii ki Protein miktarı önemli.

Kısacası; zevk açısından peynir, tuzu ve yağı

bir arada tutmaya yetecek kadar

proteinden oluşan bir bileşiktir.

Onu yemek bir zevktir.

Peynir lezzetlidir. 

Anadolu’da her damak zevkine uygun

bir peynir çeşidi vardır.

İnek sütünden, koyun ve keçi peynirleri.

Süt çok çabuk bozulur.

Sütü uzun süre saklamanın

mükemmel bir yoludur. 

ANADOLUDA PEYNİR

Orta Asya Türk kültürlerinin

baharın sütün bol olduğu zamanlarda

sütü peynir yaparak yüksek enerjili,

yüksek proteinli yiyecek şeklinde

saklama yolunu buldu.

Peynir, tek başına yenebildiği gibi

ana yemeklere, mezelere konulabilir.

Hatta höşmerim gibi

peynir tatlıları da yapılabilir. 

Hepimiz ve çocuklarımız da

peynir  yiyerek büyüdük. 

Bu nedenle, peynire karşı

bir tat  alışkanlığı geliştiririz.

Bundan keyif alırız.

Keyif verici madde ise aslında

Süt ve süt ürünlerinde doğal bulunan

Kazein maddesi.

Bu madde beynimizdeki

bazı bölgeleri etkiler ve

insanı peynir bağımlısı yapar.

İNSANLAR NEDEN PEYNİR YER?

Peynir çok yönlü bir besindir.

1)Doymuş yağ oranı yüksek: 

Doymuş yağ, iştahı azaltmaya yardımcı olan

tokluk hissinden sorumludur. 

Aynı zamanda kalp sağlığının yönünden

kolesterolü de yükseltir.

2) Yüksek protein: Protein, tok hissetmenizi

sağlayan ve iştahınızı kesen başka bir besindir. 

Protein, kas dokusu oluşturmanıza

yardımcı olma gibi ek bir faydası vardır.

3) Kalsiyum oranı yüksek: Güçlü kemikler için

hepimiz çok daha fazla süt içtik.

Peynirdeki kalsiyum, daha güçlü kemikler için önemli.

Ayrıca beyin sağlığı ve

kanın pıhtılaşması için de önemlidir.

4) Yüksek A vitamini: Otla beslenen hayvanların

sütünden yapılan peynirde (ve tereyağında)

gördüğünüz sarımsı renk,

A vitaminidir ve önemli bir

antioksidan ve besindir.

5) Fosfor oranı yüksektir: Fosfor,

vücudumuzun temel yapı taşıdır.

Fosfor ayrıca kalsiyum ile birleşerek kemiklerin ve

dişlerin sertleşmesinden sorumlu olan

kalsiyum fosfatı oluşturur. 

Fosfor eksikliği nörolojik ve

kas problemlerine neden olabilir.

6) Kan şekerinin düzenlenmesine yardımcı olur: 

İster şeker hastası olun, ister aşırı

karbonhidrat tüketiminden kaynaklanan

yorgunluktan kaçınmaya çalışıyor olun,

daha fazla peynir yemeye başlamak iyi olabilir.

Peynirle hemen hemen her şeyin tadı güzel.

Salatalara, çorbalara,

yemeklere peynir yakışır.

Peynirinizi yemeye

nasıl karar verirseniz verin,

şunu aklınızda bulundurun:

Sağlık yararlarını en üst düzeye

çıkarmak istiyorsanız,

peynirinizin tahılla beslenen

hayvanların sütünden değil,

otlarla beslendiğinden emin olun. 

İneklerin beslendiği tahıllar

temelde boş kalorilerdir;

bu da otla beslenen ineklere kıyasla

çok az besin maddesinin

inek sütüne karıştığı anlamına gelir.

ERZURUM’UN KÜFLÜ PEYNİRİ

Anadolu’da küflü peynirler üretilir.

Erzurum’un gök (göğermiş) peyniri,

Konya’ın makarna sosu için küflü peyniri.

Batı ülkelerinde de yaygın.

Mesela Rokfor.

Bizim niye bir rokforumuz yok?

Küf, rokfor benzeri bazı peynirlerin

ayrılmaz bir parçasıdır. 

Ancak çoğu peynir,

üzerinde taze küf oluşmuşken

yenmek için tasarlanmamıştır.

Peynire kasıtlı olarak eklenmeyen

yabani küflerden kaçınılmalıdır. 

Bazı küfler zararlı mikotoksinler

( Mantar zehiri) üretir. 

Kaşar gibi sert peynirlerde

küfünü keserseniz çoğu peyniri yemek

oldukça güvenlidir.

Peynir, krem ​​peynir gibi

yumuşak peynirlerdeki yabani küf

peynirin her yerinde olabilir ve

bu nedenle parçanın tamamını atmak en iyisi.

Ancak Erzurum usulü küflü peynir,

peynirin Penicillium adı verilen

özel bir küf sporuyla aşılanmasıyla yapılır. 

Bu gelişigüzel bir şey değil,

kontrollü bir ortamda

belirli bir küf türüyle yapılıyor. 

Penicillium tehlikeli mikotoksinler

üretmediğinden peynir yemek güvenlidir ve

küften kendine özgü bir tat,

doku ve renk alır.

Bazı küfler toksin üretiyor,

vücuda zararlıdır.

Ama ne olursa olsun

Hepimiz lezzet peşinde koşarız.

Biz peynirdeki yağ, tuz ve

protein peşinden giden ve

bağımlısı olduğumuz bir türüz.

Daha nice Gastronomi fuarlarına.