Bu yıl kısa bir Avrupa gezisinde
UNESCO Dünya mirası listesine girmiş pek çok belde gördüm.
UNESCO Dünya Miras Listesine girmek her açıdan önemli.
Pek çok kriter var.
Hasankeyf üzerine pek çok yeni proje gündem de.
Peki Yeni Hasankeyf dünya mirası listesine girebilir mi?
Geçen yıl bile farklı devletlerden 1223 alan dünya miras listesine alınmış.
Bu listede 952'si kültürel, 231'i doğal ve 40'ı karma özellikler taşıyan dünya mirası listesinde.
Kültürel miras denildiğinde; bir toplumun geçmişten günümüze taşıdığı, gelecek nesillere aktarılması gereken maddi ve manevi değerlerin hepsi olarak değerlendirilir.
Bu değerler, dil, gelenekler, görenekler, ritüeller, sanat eserleri, yapılar, el sanatları, toplumsal uygulamalar, bilgi sistemleri, yazılı belgeler, müzik, dans, yemek kültürü ve yaşam kültürü biçimlerini kapsayan bir alandır.
Batman ve özelde Hasankeyf bir kültürel mirasa sahiptir.
Aynı zamanda doğal-tarihi bir özellik taşır.
Dünya Mirası Seçilme Kriterleri göz atıldığında;
Bir alanınDünya Mirası olarak kabul edilmek için,
UNESCO tarafından belirlenen kriterlerden en az birini karşılaması gerekmektedir.
Bu kriterlerden bölgemize uyanları şunlar olabilir mi?
•Bir zaman diliminde veya bir bölgede insani değerlerin gelişimini göstermek:
Mimari, teknoloji, anıtsal sanatlar, şehir planlaması veya peyzaj düzenlemesi gibi alanlarda insanlığın gelişimine katkıda bulunan bir örnek olmak.
•Yaşayan veya ortadan kaybolmuş bir medeniyetin veya kültür geleneğinin eşsiz bir örneği olmak:
Örneğin, bir medeniyetin veya kültürün yaşam tarzını, inançlarını, sanatını veya teknolojisini yansıtan bir yapı veya yerleşim yeri olmak.
•Geri dönüşü olmayan değişimlerin etkisiyle dayanıklılığını yitirme tehlikesiyle karşı karşıya olan, geleneksel bir insan yerleşimine veya toprağın kullanımına ilişkin önemli bir örnek sunmak:
Örneğin, doğal afetler veya savaşlar nedeniyle yok olma tehlikesiyle karşı karşıya olan bir köy veya kasaba gibi.
•Evrensel bir anlam taşıyan olaylar, yaşayan gelenekler, fikirler, inançlar veya sanatsal ve edebi eserlerle doğrudan veya somut olarak bağlantılı olmak:
Örneğin, bir dini tören, bir efsane veya bir edebi eserle ilgili bir mekan veya yapı olmak.
Yeni Hasankeyf yeniden planlanırken
En azından bu kriterlere göre ele alınmalı.
Çevresi yeni yerleşim planları ile talan edilmeden,
Çevreye uygun bir yapı düzenleme ile otantik bir biçime sokulmalı.
Betona boğulmamalı.
Dünya miras listesine girmek kolay değil,
Ancak mümkün!
Yeter ki niyet olsun!
Yöneticilerimize ve vatandaşlarımıza kolay gelsin!