*İluh Deresi’nin çevresinde yeşil alan sayısı artıyor. Mahalleli rahat nefes alıyor. İki yıl öncesiydi Habip Başkan’ın adının verildiği park, sevindirmişti o şehrin Karşı yakasını. Şimdi o şehrin Karşı yakasında o alana iki park daha ekleniyor.
*2006 Yılında 11 kişi, 2023 Yılında da 4 canın yaşamına mal olan dere, 80 yıl hem halkın sağlığını tehdit etti hem de büyük bir yıkıma neden oldu. 9 Mahallenin ortasından geçen o derede artık o bölgenin çehresini değiştirecek projeler hayata geçiriliyor. İşte o projelerin başlangıcı olan yeni yeşil alanlar…
HEP İHMAL EDİLEN BÖLGEYDİ
Şehrin karşı yakası hep kaderine terk edilmişti.
Bunun aksini savunan kimsenin olacağını sanmıyoruz.
Birçok şehrin ortasında akarsu geçtiği için şanslı şehirler olarak anılır ama Batmanımızın ortasından geçen akarsu, etrafını eskisi gibi yeşertmek yerine, 50-60 yıl hep elem, keder ve yıkım taşıdı üzerinde.
Başlanan ve düşünülen projeler dere çevresinin makus talihini değiştirecek gibi.
Yıllardır herkes, her yerde dereye dikkat çekmek için çığlık çığlığa bağırmış yine de seslerini duyuramamıştı.
O yüzden bu projeleri başlatanlara ve devam ettireceklere basın olarak sonsuz teşekkür ediyoruz.
Her Sonbaharda sel baskını olacak korkusuyla, panik halinde beklerdik.
İlçe döneminde de İl sonrasında da yaşanan iki büyük sel felaketinin bizden aldığı can kaybı 15’ti.
2006’daki Sel felaketini dün gibi anımsıyorum.
Dönemin Valisi Haluk İmga idi.
Belediye Başkanı ise Hüseyin Kalkan’dı…
O yıllarda şimdiki gibi hava tahmin raporunu önceden bilmek yoktu.
O zamanlar meteorolojik bilgi ve gereçler o kadar gelişken değildi.
Batman’ın çevresindeki dağlardan gelen suların tek geçiş noktası İluh Deresi idi.
Düşünün Batı Raman hatta Raman ve Kira Dağlarından gelen yağmur sularının aktığı yer; İluh Deresiydi.
KANAYAN YARAYDI İLUH DERESİ
Geçmişteki yerel yönetimlerin altyapıdaki aksaklık ve ileriyi görmeme yetersizliklerini 19 yıl önce net bir şekilde görmüştük.
Özellikle çarpık yapılaşmanın olduğu şehrin karşı yakasındaki 9 mahallede bir yağışta nasıl su baskınlarının yaşandığını 2006 ile 2023 yılındaki sel felaketlerinde görmüştük.
19 Yıl öncesinin sel baskınındaki tahribatı çok büyüktü.
31 Ekim’i 1 Kasım 2006’ya bağlayan gecede korkunç bir sel faciası yaşanmıştı.
9 Mahalleye akan tonlarca çamur, yüzlerce yapıya ağır hasar vermişti.
İluh Deresine komşu olan evlerde mahsur kalan 11 insanımız çırpına çırpına can vermişti.
Aradan tam 19 yıl geçti.
Önceki gün Kanat ailesinden 3 kardeşin sel sularında boğulduğu ve şimdilerde çocukların yeşil alandaki bağrışmaları beni o karanlık geceye götürdü.
Gece yarısı saatler 03.00’ü gösteriyordu.
Neredeyse 1 metreyi bulan sel sularını yara yara vardığımız o tek katlı ve tek odalı evde Kanat kardeşlerin cansız bedenlerinin enkaz altından çıkarıldığını görünce mesleğimin belki de en zor anlarını yaşamıştım.
O feci ana tanıklık yapanlardanız.
Birçok kesimin evinde mışıl mışıl uyuduğu o gece yaşadıklarımı hayatım boyunca unutmam mümkün değil.
Şimdilerde o acı tablonun yerinde şen şakrak çocukların bağırışları ve oyunları beni biraz olsun umutlandırıyor gelecek için.
O PARKI DOLAŞIRKEN
Habip Başkan Parkı’nın karşısında yani derenin hemen yanı başındaki TPAO Bölge Müdürlüğü ihata duvarına bitişik 5.5 dönümlük alandaki eski binaların tamamı yıktırıldı.
Bir ay önce mahkemelik olan bir bina kalmıştı.
O binanın da yıkım çalışmaları tamamlanmıştı.
Köprünün karşısına geçerken, Karşıyaka semt sakinlerinden orta yaşlı bir amca seslendi bize;
“2006 Yılındaki sel felaketinde en fazla hasar alan bölge burasıydı. Burada 100’e yakın bina vardı. Vali ve Belediye Başkan Vekili sayın Ekrem Canalp’tan Allah razı olsun. Bir de bu projenin hızlandırılmasında emeği geçen kim varsa hepsine teşekkür ediyoruz. Yıllar sonra ilk defa İluh’un çevresinin değiştiğine tanık oluyoruz. Geç de olsa artık İluh Deresi’nin etrafındaki mahallelerde yeşil alan miktarı artıyor. Bu güzel görünümün oluşmasında kimin emeği varsa hepsine şükranlarımızı sunuyoruz.”
PARKI TERK ETMEYEN ÇOCUKLAR
Şehrin Karşıyakasını geride bıraktığımızda bazı aileler gün batımında çocuklarını parktan almaya geliyordu.
İftar saatinde bir anne parktaki salıncakları terk etmeyen çocuklarını güçlükle alıyordu.
O anne, parktan ayrılmak istemeyen çocuklarına;
“Sizi yarın da getireceğim” diye söz veriyordu.
İftar saati öncesi zamanını parkta geçiren orta yaşlı bazı vatandaşlar, sohbet ediyorlardı;
“2 Yıl öncesinde bu mahallede oturan çocuklar park nedir bilmiyorlardı. Cadde ve sokaklardan geçen araçlara asılıyorlardı. Zamanlarını bu parkta geçireceklerine sokak ortasında top oynuyorlardı. Birçok tehlike onları bekliyordu. Şimdi Habip Başkan parkı gibi bir iki park daha bu mahallenin çocukları için açılacak.”
Hürriyet, Akyürek ve Karşıyaka Mahalleleri arasındaki Habip Başkan Parkı’nı koruyan gönüllü semt sakinleri de var.
Parktaki çocuk oyun grubu zarar görmesin diye bazı semt sakinleri çocukları ve gençleri uyarıyor.
Batman’ın diğer semtlerinde de parklar var kuşkusuz ama son yıllarda sel felaketlerinin acı tahribat bıraktığı İluh Deresi etrafındaki yeni yeşil alanlar, bölgenin sakinlerine umut olmuş.
2023 Yılında da Seyitler Mahallesi’nde yaşanan sel felaketi 4 canımızı aramızdan almıştı.
Şimdi o bölgede de altyapıya yönelik bazı projeler var.
Geç de olsa şu dönemde yapılan çalışmalar kentin eski yerleşim bölgeleri için çok kıymetli.
Şehirler de canlılara benzer uzun süren rahatsızlıkları kanamaya başlar, ta ki iyileşene kadar.
Tıpkı İluh Deresi çevresinde olduğu gibi.
Tedavi süresi başladı.
Biz de tam iyileşeceği günleri temenni ederek yazıyı bitirelim.