Batman ilinin temel sorunlarından biri de “iluh deresinin ıslahıdır.” Bu mesele gerçekten önemlidir ve çözülmesi gereken kentsel sorunlarımızın başında gelmektedir. Lakin bu sorunun çözümü noktasında yıllardır bir türlü ortak hareket edilemiyor ve sorun bir kör düğüm halinde sürüyor.
İluh deresi meselesini sadece Belediye Başkanlığı siyasal iktidar partisi olan AKP’de değil diye çözümlenmiyor şeklinde algılamak da eksik kalacaktır. Çünkü hatırlanacak olursa şu anda AKP milletvekili olan Ataullah Hamidi Anavatan partisinde Belediye Başkanı olduğu dönemde de bu sorun yine kentin en önemli sorunlarından biriydi ve bir türlü çözümlenemiyordu.
Yani bu sorunun çözümü için sadece iktidarda olmak yetmemişti.
Belediye yönetimi dört dönemdir BDP’nin devamı olduğu partilerin yönetiminde bulunmaktadır. Lakin buna rağmen İluh Deresi ıslahı meselesi çözümlenebilmiş değil. Geçen dönem Belediye yönetimi tarafından oldukça detaylı bir proje hazırlanarak hükümete sunuldu. O dönemde Maliye Bakanımız olan şimdiki Başbakan yardımcısı hemşerimiz Mehmet Şimşek’e de sunulan projeden de ne yazık ki sağlıklı bir sonuç alınamadı.
Hükümet yetkilileri başka öneriler istediler yerel yönetim kendi modelini sundu sonuçta mesele çözüme kavuşturulamadı.
Bu günlerde TPAO’nun TEİAŞ tarafına çıkan yolunun başından kent merkezine doğru iluh deresi üzerinde var olan beton duvar üzerine betondan çit yapımı gerçekleştiriliyor. Öyle görünüyor ki Derenin geçiş istikameti boyunca beton çitlerden oluşan yaklaşık bir- bir buçuk metre yüksekliğinde bir duvar örülecek ve derenin ıslahı bu şekilde gerçekleştirilmiş olacak!
DSİ tarafından yapıldığı belirtilen bir nevi koruma duvarı şeklindeki çalışmanın derenin korunması amacı ile yapılıyorsa işe yarayacağını belirtmek mümkün ancak eğer bu çalışma vatandaşı derenin sel sularlından korunması amacı ile yapılıyorsa bunun çare olmadığını şimdiden yetkililere hatırlatmak da bir görev olmalıdır.
Evet, yapılan proje oldukça pratik ve az maliyetle gerçekleştirilen bir çalışma. Ancak bu sorunun çözümüne katkı sunmayacaktır. Böyle bir çalışmanın etkili olması için duvar yüksekliğinin biraz daha fazla olması gerekiyor ki vatandaş çöp ve artıklarını derenin içine atamasın. Çünkü bu çalışma daha çok derenin temiz tutulmasına hizmet edecektir.
İluh deresi ıslahı için yapılması gereken Belediye ile DSİ’nin ortak çalışmasıdır. Çünkü dere boyunca bir kamulaştırma yapılmadığı ve dere kenarı yeniden düzenlenmediği sürece sorunun çözümü pek mümkün görünmüyor. Bunun gerçekleşmesi için de yerel ve merkezi yönetimin birlikte çalışması gerekiyor.
Yerel yönetim bir bütün olarak dereden etkilenen mahalleler düzeyinde daha pratik ve maliyeti düşüren yeni projeleri hazırlayıp hükümete sunarsa belki de destek bulması daha kolay olacaktır. Üstelik bu konuda bir de avantajımız var. Başbakan yardımcısı Mehmet Şimşek’in Batmanlı olması ve AKP Batman Milletvekili Ataullah Hamidi’nin meseleye oldukça iyi bir şekilde vakıf olması sorunun çözümü noktasında avantaj sağlıyor.
Kentin gelişimi ile ilgili konularda yerel yönetimin merkezi yönetim ile işbirliği yapması konusunda da sıkıntıların yaşanmaması gerekiyor. Çünkü netice itibariyle hemşerilerimizin rahatı için yapılan çalışmadan söz ediyoruz ve yerel yönetimin kenti imkânları ile böylesine büyük bir projeyi sonuçlandırması oldukça güç görünmektedir.
Sonuç olarak İluh Deresinin ıslahı konusu günü kurtarma projeleri ile çözümlenemez. Bu gibi sorunların diğer illerde nasıl çözümlendiği biliniyor. Kütahyada,Eskişehirde,Şanlıurfada benzer sorun karşısında nasıl çözümler bulunduğu ve meselenin nasıl çözümlendiğini ilgili yerlerden öğrenmek o kadar da zor bir mesele değil. Aynı yöntemler gerçekleştirilerek bizdeki sorunun da çözümlenmesi mümkün olabilir. Kaldı ki İluh deresi kentin gelişimi konusunda da sınır olmaya başladı. Kent yöneticilerinin bu sorunu hızla aşarak kentin gelişimi konusunda dengeyi sağlamaları gerekiyor. Güney çevre yolunun ulaşıma açılması ile birlikte derenin arkasında kalan mahallelerin geri kalmasını önlemek için bu alana ciddi yatırımlar yapılması gerekiyor. Hastane, okul, büyük parklar gibi yatırımlarla bu alanın da gelişimine imkan tanımak gerekiyor. Hepsinden önemlisi bu alana açılan yeni ve geniş yolların açılması gerekiyor ki rahat bir ulaşım olanağı ile kentin bu bölümlerine vatandaş ulaşabilsin. Şu anda adı geçen bölgelere ulaşımın iki noktadan sağlandığını düşündüğümüzde konunun önemi daha da artmaktadır. Bu nedenle DSİ ve Belediye dere üzerinde birden fazla köprü yaparak kentin birbiri ile bağlantısı sağlamak durumunda olmalıdırlar. Yoksa derenin kenarına betondan çitler çekerek sorunu çözmeye çalışmak havanda su dövmeye benzer.
Sorunları duvarlar örerek, görüntüyü kapatarak, görmeyi engelleyerek ortadan kaldıramayız. Tam aksine herkesin görmesini sağlayarak, vatandaşın istifade etmesini sağlayarak, daraltarak değil genişleterek sorunu çözmek daha sağlıklı olacaktır.
DSİ’nin çalışmasını elbette takdir ile karşılıyoruz ve küçümsemiyoruz lakin bu yöntemin sorunu çözeceğine de inanmadığımızı belirtmek istiyoruz.