Canlı tarih Batman’ı anlatmaya devam ediyor:

“KURTLAR SİZİ KAPAR DERLERDİ”

**Batman’ın ilk esnaflarından 82 yaşındaki Nuri Koyuncu, 1950’li yıllarda o küçük petrol kasabasının temellerinin atıldığı dönemi anlatıyor; “1950’li yılların başında şimdi ki Gülistan caddesinin başında kerpiçten tek katlı ev yaptık. Tepebaşı’ndaki İluh ile aramızda 2 Kilometre uzaklık vardı. İluh’ta oturanlar ‘Dikkat edin, eviniz çok uzak. Sizleri kurt kapar’ derlerdi”

** “Batman’ın eski evleri kerpiçtendi ve çatılıydı. İkinci cadde yoktu, sadece Peron ile 1. Cadde vardı” diyen Koyuncu, anlamlı bir mesaj da veriyor; “Batman’da yıllar öncesinde farklı bir kültür vardı. O dönemler saygınlık, görgü, örf ve adet ön plandaydı. Güven ve samimiyet her şeyin üstündeydi. Alışverişte ne sepet ne de senet vardı, bir söz yeterdi…”

NEREDE O ESKİ BATMAN…
1950’li yıllardaki o küçük ‘petrol kasabasını’ hatırlayınca hüzünleniyordu 4 çocuk ve 14 torun sahibi Nuri Koyuncu…

“Siirt’ten 1950’li öncesinde Batman’a gelince burası nahiyeydi. Belde, ilçe ve il dönemi gibi tüm evreleri bu petrol şehrinde geçirdim” diyor yaşayan tarihlerden Koyuncu…

Şehrin ilklerini dün gibi hatırlıyor ilk kasap, kahveci ve de otel sahiplerinden Nuri Koyuncu: “Nahiye döneminde Batman’ın eski evleri çatılı ve kerpiçti. Kışın kar çok yağdığından hemen her ev çatılıydı. Yazın ise derme-çatma işyerlerinin üzerinde bekarlar yatardı. Oteller yeni yeni yapılıyordu. Sadece Peron ile 1. Cadde vardı. İkinci cadde yoktu. 50’li ve 60’lı yıllarda çamurdan geçilmezdi. Yeni bir şehrin temeli atılıyordu. DDY istasyonu çevresi çamur bataklığıydı. O dönemler DDY garında bir askeri birlik kalıyordu. Merhum babam Hacı Felek Koyuncu, istasyona yaptığı WC’yi, DDY’ye hibe etti” diyor.

MEYDAN’DA OTELLER PEŞ PEŞE AÇILDI
Batman’ın Cumhuriyet Meydanı ile çevresindeki otellerin açıldığı tarih, 1940’lı yılların sonları ile 50’li yılların başıydı.

İlk pilot rafinerinin asfalt üretimine başladığı Maymuniye boğazında asfalt varillerini almaya gelen nakliyeci şoförlerin barınabilecekleri tek-tük oteller vardı Batman’da…

O tarihi meydandaki çay evinin üstünün 32 yataklı Batman’ın ilk oteli olduğunu şöyle anlatıyor Koyuncu: “Merhum babam, bana otelin altında şimdi ki Meydan kahvesinin yerinde kahve açmıştı. Bitişiğinde de ağabeyim Freze Asrın Doğu Kasap işyerini aşmıştı. Kendisi yörenin hayvan tüccarı olduğu için çevresi çok genişti babamın. O meydanda işyerlerimizin önünde o zamanların saygın kanaat adamları bir araya gelirdi, onların çoğu şimdi yaşamıyor. Mekanları cennet olsun. Güzel insanlardı. Halil Özdemir, Şükrü Demirer, Abdo’ye Gündık, Aliye Ahmet Canpolat ve İkiztepeli Abdulkadir Güneş gibi tanınan simalar günün yorgunluğunu o ilk kasabın önünde atarlardı…”

‘O küçük petrol kasabasının kalbi Meydan ile çevresinde atardı’ diyen Koyuncu, ilk açılan otelleri de unutmamıştı. Demir Palas, Petrol Palas, Konfor Otel, Saray Palas ve sonrasında da Kent Otel…

“TEPEBAŞI’NDAKİ İLUH’TAN
2 KİLOMETRE UZAKTIK”
Şimdi ki Gülistan caddesinin başındaki Yıldızkaya iş merkezi ile Kasaplar Çarşısına yakın yere 1952 yılında tek katlı çatılı kerpiç evi, yine bu şehrin ilk hayvan tüccarı Felek Koyuncu yapmış…

Tepebaşı’ndaki İluh’a uzak mesafede oldukları için evlerinin tartışma konusu olduğunu anlatıyor Nuri Koyuncu: “Tepebaşına uzaktık. Aramızda 2 kilometre mesafe vardı. İluhlular, ‘Dikkat edin kendinize, bir gün kurtlar kapabilir sizi’ diyordu. O dönem Batman ovası boştu. Daha büyük rafinerinin temeli atılmamıştı. Meydan mahallesindeki arsalarımızın bir bölümünü merhum Hüseyin Platin’in babasına sattık.”

Yaz mevsiminin en serin bölgesinin Esentepe olduğunu da şöyle anlatıyor Nuri Koyuncu: “Esentepe şehir merkezinden çok uzaktı. Yaz mevsimi gelince kendimizi oraya atardık. Allah rahmet eylesin o dönemin Belediye Başkanı Mustafa Ramanlı’nın havuz kazandırdığı o Esentepe’de yaz akşamları dinlenirdik, havuza girerdik. Gece yarılarına kadar oradan inmezdik. Her yer tenhaydı, olay yok denecek kadar azdı. Evlerin kapısına kilit bile vurulmazdı. Serin saatlerde evin yolunu tutardık…”

“BATMAN, HIZLA DEĞİŞTİ”
Yaşıtlarının çoğunu kaybeden bu şehrin canlı tanıklarından Nuri Koyuncu, petrol şehrinin o eski yıllarını çok özlediğini de dile getiriyor;
“Batman’da o eski arkadaşlarım kalmadı artık. Sadece bir Fahri Balcı kaldı. Eski arkadaşlarımı, çevremi arıyorum, bulamıyorum. Eski günlere çok ama çok özlem duyuyorum. Derin bir rüyadaymışım gibi kendimi hissediyorum, uyandığımda ‘nerede o eski arkadaşlarım, yakınlarım ve çevrem?’ diye kendi kendimi sorguluyorum. Bu şehir son yıllarda öyle hızlı değişti ki acaba eski İluh dedikleri Batman bu mu diyorum. Eski Batman bir başka güzeldi. O günleri hep arıyorum…”

Bu şehrin canlı tanıklarından Nuri Koyuncu’nun yarın da petrol kentinin dününe dair anlattıklarını sizlerle paylaşacağız.

Avatar
Adınız
Yorum Gönder
Kalan Karakter:
Yorumunuz onaylanmak üzere yöneticiye iletilmiştir.×
Dikkat! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, müstehcen, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen Üye/Üyeler’e aittir.
Avatar
Merve Şentürk 2019-07-24 02:21:44

Bu güzel röpörtaj için biricik dedemizin hatırasını bize bıraktığınız için ayrıca tşkler